این مقاله خلاصه‌ای از گزارش سالانه جی‌پی‌مورگان پرایویت بانک (J.P. Morgan Private Bank) با عنوان «چشم‌انداز ۲۰۲۷: قیمت پیشرفت» است؛ گزارشی بسیار تازه که با داده‌های پایان اکتبر ۲۰۲۶ نوشته شده است. اگر بخواهیم کل گزارش را در یک جمله بگوییم، این است: دوران پول ارزان تمام شده و حالا برای هر دلاری که قرار است صرف هوش مصنوعی، دفاع، انرژی یا هر پروژه بزرگ دیگری شود، باید قیمت واقعی پرداخت کرد.

نویسندگان گزارش می‌گویند سه نیرو در حال شکل‌دادن به اقتصاد جهان هستند: هوش مصنوعی (AI)، چندپارگی جهانی (Global Fragmentation) و تورم. سال گذشته همین سه نیرو را «مرز جدید بازار» نامیده بودند و حالا می‌گویند این مرز باید تأمین مالی شود. شرکت‌های فناوری برای ساخت زیرساخت هوش مصنوعی به هزاران میلیارد دلار نیاز دارند، دولت‌ها برای امنیت و بازتسلیح به پول احتیاج دارند، و همه‌ی این‌ها در شرایطی است که تورم هنوز بالاتر از هدف بانک‌های مرکزی است و بازدهی اوراق قرضه به بالاترین سطح چند دهه‌ی اخیر رسیده است.

در این مقاله بیشتر روی اقتصاد آمریکا تمرکز می‌کنیم: تورم، نرخ بهره و بازدهی اوراق. بعد سراغ بخشی می‌رویم که برای سرمایه‌گذار ایرانی شاید جذاب‌تر باشد: طلا و کالاها، بازار سهام و جایگاه هوش مصنوعی. در پایان هم تصویری از چشم‌انداز سیاسی، اقتصادی و سرمایه‌گذاری ۲۰۲۷ می‌دهیم. یک نکته‌ی مهم را از همین ابتدا بگوییم: این نظرات متعلق به جی‌پی‌مورگان است، نه توصیه‌ی سرمایه‌گذاری، و خود گزارش هم تأکید می‌کند که پیش‌بینی‌ها قطعی نیستند.

اهمیت موضوع

چرا باید کسی در ایران به گزارش یک بانک آمریکایی درباره‌ی سال ۲۰۲۷ اهمیت بدهد؟ چون تصمیم‌هایی که در آمریکا گرفته می‌شود، مستقیم یا غیرمستقیم به قیمت دلار، طلا، نقره، نفت و حتی تورم در کشور ما می‌رسد. نرخ بهره‌ی آمریکا تعیین می‌کند دلار قوی‌تر شود یا ضعیف‌تر. بازدهی اوراق خزانه‌ی آمریکا مثل «قیمت پایه‌ی پول» در دنیاست و هر دارایی دیگر، از سهام تا طلا، با آن مقایسه می‌شود.

برای مخاطب ایرانی که زیر فشار تحریم، نوسان ارزی و ریسک‌های ژئوپلیتیک زندگی می‌کند، سه دلیل اضافه هم وجود دارد.

اول، گزارش صراحتاً می‌گوید جنگ ایران و بسته‌شدن تنگه‌ی هرمز یکی از شوک‌های بزرگ امسال بوده است. قیمت نفت در ۲۰۲۶ حدود ۹۰ درصد جهش کرده و همین شوک انرژی، تورم جهانی را تقویت کرده است. یعنی رویدادهایی که برای ما تجربه‌ی روزمره است، در تحلیل بانک‌های بزرگ دنیا نقش اصلی دارد.

دوم، گزارش نشان می‌دهد در دنیایی که اعتماد به نظام مالی مبتنی بر دلار کمتر شده، کشورها به سمت طلا می‌روند. این برای کسی که سال‌هاست طلا را پناهگاه پس‌انداز خود می‌داند، اطلاعات ارزشمندی است.

سوم، فهم منطق سرمایه‌گذاران جهانی کمک می‌کند تصمیم‌های شخصی‌مان را بهتر بسنجیم: وقتی سپرده‌ی بانکی در آمریکا واقعاً سود واقعی می‌دهد، چرا کسی باید ریسک سهام را بپذیرد؟ و برعکس، چرا با وجود این سود، بسیاری هنوز به سراغ سهام و طلا می‌روند؟

پارادایم

نکات کلیدی

قیمت پول دوباره واقعی شده است.

محور اصلی گزارش یک اصل ساده‌ی اقتصادی است: عرضه و تقاضا. تقاضا برای سرمایه بسیار بالا رفته و در نتیجه “هزینه‌ی سرمایه” (Cost of Capital) هم بالا رفته است. گزارش توضیح می‌دهد در سال‌های پس از بحران مالی ۲۰۰۸، بانک‌های مرکزی با نرخ بهره‌ی صفر منفی و چاپ پول (QE) عملاً به پول یک قیمت “مصنوعی” داده بودند. امروز با افزایش نرخ‌ها، کاهش ترازنامه‌ی فدرال رزرو و حذف راهنمایی‌های پیشاپیش (Forward Guidance)، قیمت پول واقعی‌تر شده است.

نتیجه‌ی مهم برای سرمایه‌گذار این است که نگهداری پول نقد دیگر “بی‌هزینه” و بی‌بازده نیست. نویسندگان می‌گویند نقد امروز سود واقعی (بالاتر از تورم) می‌دهد، پس هر تصمیم سرمایه‌گذاری، از ساخت یک مرکز داده تا خرید یک سهم، باید از سطح بالاتری از بازده عبور کند تا ارزش ریسک‌کردن داشته باشد. جمله‌ی کلیدی گزارش این است: سرمایه‌ی شما قیمت پیشرفت را تعیین می‌کند؛ آن را با دقت به کار بگیرید.

تورم آمریکا و مسیر نرخ بهره

گزارش می‌گوید در ۲۰۲۷ بانک‌های مرکزی دوباره مهم می‌شوند. تورم آمریکا هنوز بالاتر از هدف ۲ درصدی فدرال رزرو است و نمودار گزارش نشان می‌دهد تورم هسته‌ی PCE (شاخص مورد علاقه‌ی فدرال رزرو) حدود ۳ درصد است. فدرال رزرو در سپتامبر نرخ بهره را ۲۵ پایه‌ای (۰٫۲۵ درصد) بالا برد و بازارها انتظار دارند در همین چرخه بیش از دو افزایش دیگر هم اتفاق بیفتد؛ افزایش بعدی احتمالا در ماه دسامبر.

نگاه خوش‌بینانه‌ی جی‌پی‌مورگان این است که فدرال رزرو و بانک‌های مرکزی دیگر نمی‌خواهند اقتصاد را سرکوب کنند؛ می‌خواهند انتظارات تورمی را مهار کنند. دلایلشان این‌هاست:

  • تورم بالا بیشتر ناشی از عوامل طرف عرضه، به‌ویژه قیمت انرژی است، نه داغ‌شدن بیش‌ازحد اقتصاد.
  • بازار کار آمریکا تاب‌آور باقی‌مانده و رشد دستمزدها در حال کند‌شدن است.
  • نشانه‌ای از “مارپیچ دستمزد-قیمت” (Wage-Price Spiral) دیده نمی‌شود.

بنابراین پیش‌بینی پایه‌ی گزارش این است که تورم در طول ۲۰۲۷ شروع به آرام‌شدن می‌کند و نیازی به افزایش شدید نرخ‌ها نیست. اگر این درست باشد، رشد اقتصادی ادامه پیدا می‌کند.

آمریکا تنها بازیگر نیست. گزارش می‌گوید بانک مرکزی اروپا (ECB) هم مسیر مشابهی را دنبال می‌کند و فقط اگر اثر قیمت بالای انرژی بر تورم ادامه پیدا کند، افزایش نرخ را ادامه می‌دهد. اما بانک مرکزی چین (PBoC) به‌دلیل تورم پایین و ضعف تقاضا احتمالاً سیاست پولی را برای مدتی طولانی منبسط نگه می‌دارد. نتیجه این است که دنیا یک‌دست نیست: آمریکا و اروپا نرخ را بالا می‌برند و چین هم‌جهت آن‌ها حرکت نمی‌کند؛ و این تفاوت روی ارزش ارزها و جریان سرمایه اثر می‌گذارد.

تورم پایدار و هزینه سرمایه

تورم هسته‌ی PCE (نارنجی)، نرخ بهره‌ی بازار برای دسامبر ۲۰۲۷ (آبی) و هدف ۲٪ فدرال رزرو

 

اما ریسک‌ها هم هست و گزارش صادقانه آن‌ها را می‌گوید:

  • اقتصاد قوی‌تر از انتظار: اگر دستمزدها سریع‌تر از بهره‌وری بالا بروند، فدرال رزرو مجبور به سخت‌گیری می‌شود.
  • انتظارات تورمی بلندمدت: اگر شاخص «۵ سال در ۵ سال» (5Y5Y breakeven)، که انتظار بازار از تورم آینده‌ی دور را نشان می‌دهد، به‌طور پایدار بالای ۳ درصد برود، زنگ خطر است.
  • گازوئیل: قیمت دیزل در آمریکا از حدود ۳٫۸۰ دلار به نزدیک ۶٫۳۰ دلار برای هر گالن رسیده است. اگر چند ماه به ۱۰ دلار برسد، فعالیت اقتصادی را جدی ضربه می‌زند و فدرال رزرو بین «افزایش نرخ در اقتصاد ضعیف» و «تحمل تورم بالا» گیر می‌کند؛ ترکیبی که به آن رکود تورمی (Stagflation) می‌گویند.

نکته‌ی جالب دیگر گزارش این است که تورم رسمی همیشه معیار مناسبی برای حفظ قدرت خرید نیست. شاخص PCE از ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۵ سالانه حدود ۳٫۵ درصد رشد کرده، اما بر اساس داده‌های کارت اعتباری مشتریان خود بانک، قیمت متوسط خریدهای لوکس بیش از ۶ درصد در سال بالا رفته است. پیام ساده: هر چه سبد مصرف شما گران‌تر باشد، برای حفظ قدرت خریدتان باید بازدهی بالاتری بگیرید.

بازدهی اوراق قرضه

این بخش شاید جذاب‌ترین قسمت گزارش برای کسی باشد که با دنیای اوراق آشنایی کمی دارد. بازدهی (Yield) یعنی سودی که خریدار اوراق قرضه در سال می‌گیرد. هر چه بازدهی بالاتر، قیمت اوراق پایین‌تر است و برعکس. اعداد مهم گزارش:

  • بازدهی اوراق خزانه‌ی ۱۰ ساله‌ی آمریکا از ابتدای سال حدود ۷۵ پایه (۰٫۷۵ درصد) بالا رفته و به حدود ۵ درصد رسیده است. ۵۰ پایه‌ی آن فقط در سپتامبر اتفاق افتاد؛ جهشی که در ۱۰ درصد بالاترین جهش‌های ماهانه از سال ۱۹۶۲ قرار می‌گیرد.
  • بازدهی اوراق شرکتی با رتبه‌ی سرمایه‌گذاری (Investment Grade) در آمریکا برای نخستین بار از بحران مالی ۲۰۰۸ از ۶ درصد بالاتر رفته است.
  • اوراق شهرداری بلندمدت حدود ۵ درصد بازده دارند که برای سرمایه‌گذار آمریکایی با مالیات بالا معادل حدود ۸ درصد بازده مشمول مالیات است.
  • اوراق ترجیحی بانک‌های آمریکا و کانادا حدود ۷ درصد بازده اسمی دارند.

جی‌پی‌مورگان استدلال می‌کند که این بازدهی‌ها فقط بالا نیستند، بلکه ریسک تورم چسبنده و نرخ‌های بالاتر را هم جبران می‌کنند. به زبان ساده: حتی اگر نرخ‌ها حدود ۱۰۰ پایه‌ی دیگر (یک درصد کامل) بالا برود، خسارت قیمتی اوراق هنوز یک سال سودِ آن را کاملاً از بین نمی‌برد؛ و این حتی بدتر از سناریوی بدبینانه‌ی خود گزارش است. البته بازدهی‌ها ممکن است هنوز به اوج نرسیده باشند و سرمایه‌گذار باید آماده‌ی افت موقتی قیمت باشد.

پیام کلیدی: اوراق قرضه دوباره یک “جایگزین واقعی” برای دارایی‌های پرریسک است. در سال‌هایی که بازدهی ۱ تا ۲ درصد بود، کسی که می‌خواست پولش رشد کند مجبور بود به سهام برود. حالا می‌شود با ریسک کمتر به بازدهی مناسب رسید.

نمودار روند سه اوراق مالی

بازدهی اوراق شهرداری (معادل مشمول مالیات)، اوراق شرکتی جهانی و اوراق خزانه‌ی ۱۰ ساله‌ی آمریکا، ۲۰۰۱ تا اکتبر ۲۰۲۶

ژئوپلیتیک و سیاست: وقتی امنیت هزینه دارد.

دومین نیروی گزارش «چندپارگی جهانی» است؛ یعنی دنیایی که کشورها به‌جای کارایی و ارزانی، دنبال امنیت، تاب‌آوری و هم‌پیمانان قابل‌اعتماد هستند. گزارش می‌گوید جنگ اوکراین و درگیری در ایران، به‌ویژه بسته‌شدن تنگه‌ی هرمز، ضعف زنجیره‌های انرژی و ذخایر دفاعی را نشان داد. در همین دنیا، پهپادهای ۷۰ هزار دلاری می‌توانند با سامانه‌های موشکی میلیون‌دلاری رقابت کنند و گزارش اشاره می‌کند “چتر امنیتی آمریکا دیگر مثل گذشته نیست”.

نتیجه‌ی اقتصادی‌اش روشن است: دولت‌ها پول لازم دارند و این پول از چهار راه تأمین می‌شود؛ تعرفه، مالیات، تورم و نرخ بهره‌ی بالاتر. یعنی بخشی از هزینه‌ی امنیت را مردم از جیب خود می‌دهند. چند مثال گزارش:

  • آمریکا: از نظر توان مالی، منابع طبیعی و آسیب‌پذیری کمتر در زنجیره‌های تأمین، نسبتاً در موقعیت خوبی است و این به نفع اوراق خزانه و دلار است. اما ریسک این است که بانک‌های مرکزی دنیا ذخایرشان را از آمریکا متنوع‌تر کنند.
  • اروپا: بازدهی اوراق فرانسه برای نخستین بار از زمان تأسیس منطقه‌ی یورو از ایتالیا بالاتر رفته و انتخابات ۲۰۲۷ فرانسه نگرانی‌زاست. هزینه‌ی دفاعی آلمان از ۲۰۲۲ دو برابر شده است. گزارش سهام شرکت‌های بزرگ اروپایی را به اوراق دولتی ترجیح می‌دهد.
  • آسیا: چین قدرت صنعتی و مازاد تجاری رکوردی دارد، اما سرمایه‌گذاری ثابتش در سپتامبر ۷٫۲ درصد افت کرد؛ پس سهم کوچک و گزینشی توصیه می‌شود. کره و تایوان (چیپ و حافظه) جذاب‌اند.
  • آمریکای لاتین: مکزیک از “نزدیک‌سپاری” (Nearshoring) سود می‌برد، و شیلی و پرو به‌خاطر مس مهم‌اند.

در سطح سیاسی داخلی آمریکا هم نکته‌ای کلیدی هست: در انتخابات میان‌دوره‌ای، از ۵۱ طرح همه‌پرسی مرتبط با مراکز داده، ۵۰ مورد به نفع محدودکردن ساخت آن‌ها تمام شد. یعنی فشار سیاسی علیه مراکز داده‌ی هوش مصنوعی واقعی است و روی تصمیم شرکت‌ها اثر می‌گذارد. گزارش حتی هشدار می‌دهد اگر هوش مصنوعی به حذف سریع و متمرکز شغل‌ها منجر شود، تحمل سیاسی آن بسیار بعید است.

نمودار رابطه نفت و بازده اوراق

بازدهی اوراق خزانه‌ی ۵ ساله‌ی آمریکا (خط آبی، محور چپ) و هم‌بستگی آن با قیمت نفت برنت (ناحیه‌ی سبز). پس از شروع درگیری ایران، هم‌بستگی بالا رفته است.

طلا و کالاها: پناهگاه در دنیای چندپاره

این بخش برای خواننده‌ی ایرانی احتمالاً از همه مهم‌تر است. دلیل اصلی توجه گزارش به طلا این است که بسیاری از کشورها می‌خواهند بخشی از پس‌اندازشان را بیرون از نظام مبتنی بر دلار نگه دارند. بانک‌های مرکزی سهم طلا را در ذخایر خود بالا برده‌اند و طبق داده‌های صندوق بین‌المللی پول، سهم دلار از ذخایر ارزی رسمی جهان از اوج ۷۰ درصد در سال ۲۰۰۰ به حدود ۵۷ درصد رسیده است. گزارش تأکید می‌کند این تغییر یکنواخت نیست، ولی جهتش مشخص است.

یک نکته‌ی صادقانه: این گزارش درباره‌ی قیمت هدف طلا عددی نمی‌دهد و درباره‌ی نقره به‌طور جداگانه هم هیچ تحلیلی ندارد. آنچه می‌گوید، دفاع از “طلا و سایر کالاها به‌عنوان بخشی از پرتفوی” است. دلایل کالاها:

  • کمبود ساختاری: برق‌رسانی و شبکه‌ی برق، تا ۲۰۳۵ کمبود حدود ۲۵ درصدی مس و ۴۰ درصدی لیتیوم ایجاد می‌کند. ساخت معدن مس جدید بیش از ۱۶ سال طول می‌کشد.
  • سپر تورمی: در ۵۰ سال گذشته، کالاها در فصل‌هایی که هم سهام و هم اوراق افت کرده‌اند، به‌طور متوسط بازده مثبت داده‌اند.
  • ارزانی نسبی: سهام بخش انرژی و مواد اولیه‌ی جهانی به‌ترتیب ۳۳ و ۱۵ درصد زیر ارزش‌گذاری S&P ۵۰۰ معامله می‌شوند و سود تقسیمی بالاتری دارند.

قیمت نفت هم در ۲۰۲۶ حدود ۹۰ درصد بالا رفته است؛ گزارش این را یکی از نشانه‌های درستی چارچوب چندپارگی می‌داند.

برای کسی که طلا را پس‌انداز می‌داند، پیام این است: استدلال جدی‌ای برای نگهداری طلا وجود دارد، اما نه به‌عنوان تنها دارایی. طلا و کالا در گزارش “بخشی از ترکیب” هستند، نه جایگزین سهام و اوراق.

چرا بانک‌های مرکزی طلا می‌خرند؟

دلیل اصلی از نگاه گزارش، اعتماد است. وقتی کشورها نگران چندپارگی نظام مالی و سیاسی جهان هستند، می‌خواهند بخشی از ذخایرشان به دارایی‌ای وابسته نباشد که یک دولت یا بانک مرکزی خاص آن را چاپ و کنترل می‌کند. طلا بدهکار ندارد: بدهی کسی نیست که ممکن است نکول کند، و در شرایط تحریم و مسدودسازی دارایی‌ها، طلای نگهداری‌شده نزد خود کشور از دسترس دیگران خارج است. این استدلال تازه نیست، اما در دنیایی که جنگ‌ها و تحریم‌ها به ابزار عادی سیاست تبدیل شده‌اند، قوی‌تر می‌شود. افت سهم دلار از ۷۰ درصد (سال ۲۰۰۰) به حدود ۵۷ درصد را باید همین‌طور خواند: دلار هنوز پادشاه ذخایر ارزی است، اما تاج‌ آن دیگر بی‌رقیب نیست.

inchart

طلا در پرتفوی چه کاری می‌کند؟

گزارش سه خطر را نام می‌برد که ترکیب کلاسیک سهام و اوراق را آسیب‌پذیر می‌کند: عدم‌قطعیت درباره‌ی بازگشت سرمایه‌ی هوش مصنوعی، شوک‌های تورمی ناشی از چندپارگی، و تمرکز شدید بازار سهام. در این شرایط، سهام و اوراق می‌توانند هم‌زمان بریزند (همبستگی مثبت)، و این همان سناریویی است که ۶۰/۴۰ را ناکام می‌گذارد. گزارش برای چنین روزهایی “دارایی‌های واقعی و کالاها” را پیشنهاد می‌کند، چون به تورم متفاوت از سهام و اوراق واکنش می‌دهند.

بزرگ‌ترین تناقض: طلا بهره نمی‌دهد

اینجا باید صادق باشیم. گزارش جی‌پی‌مورگان می‌گوید اوراق دولتی و شرکتی حالا سود واقعی (بالاتر از تورم) می‌دهند و حتی «نقد ممکن است کمی جذاب‌تر شده باشد». اما طلا هیچ سودی نمی‌پردازد. وقتی اوراق با رتبه‌ی بالا بیش از ۶ درصد بازدهی دارند، نگهداری طلا هزینه‌ی فرصت بالاتری دارد. این استدلال را گزارش مستقیماً درباره‌ی طلا مطرح نمی‌کند؛ نتیجه‌ی منطقی چارچوب خود آن است و بخشی از دلیل است که گزارش طلا را “ارزش بررسی‌شدن” می‌داند، نه یک شرط‌بندی بزرگ. خلاصه‌ی دو سوی ماجرا:

به نفع طلا علیه طلا
خرید بانک‌های مرکزی و افت سهم دلار از ذخایر (۷۰٪ به ۵۷٪) بازدهی بالای نقد و اوراق؛ اوراق شرکتی با رتبه‌ی سرمایه‌گذاری بالای ۶٪
چندپارگی جهانی، جنگ و ریسک انرژی فروکش‌کردن تنش‌ها و کاهش تقاضای پناهگاه
تورم چسبنده و شوک‌های پی‌درپی سناریوی پایه‌ی گزارش: تورم در ۲۰۲۷ آرام می‌شود
افت هم‌زمان سهام و اوراق فدرال رزرو سخت‌گیرتر از انتظار و نرخ واقعی بالاتر

هم‌خانواده‌های طلا: مس، لیتیوم، انرژی و امنیت

گزارش بیشتر از طلا، روی کالاهایی تأکید می‌کند که برای هوش مصنوعی و برق‌رسانی حیاتی‌اند. مس، نفت و گاز اجزای اصلی زنجیره‌ی تأمین رایانش و تاب‌آوری ملی‌اند. کمبود پیش‌بینی‌شده تا ۲۰۳۵ برای مس ۲۵ درصد و برای لیتیوم ۴۰ درصد است و ساخت یک معدن مس جدید بیش از ۱۶ سال زمان می‌برد؛ پس حتی اگر تولیدکنندگان سرمایه‌گذاری کنند، کمبود ادامه پیدا می‌کند. کمبود در تجهیزات هم هست: زمان تحویل ترانسفورماتورها بین ۲٫۵ تا ۳ سال است و این به شرکت‌های سازنده قدرت قیمت‌گذاری و سفارش‌های چندساله می‌دهد.

در سهام هم تصویر جالبی هست: بخش انرژی جهانی ۳۳ درصد و بخش مواد اولیه ۱۵ درصد ارزان‌تر از S&P ۵۰۰ معامله می‌شوند و سود تقسیمی بیشتری دارند. در سوی دیگر، سبد سهام مرتبط با هزینه‌ی امنیتی حدود ۲۵ درصد از ابتدای سال بازده داده و از هر ۱۰ سهمِ این موضوع که جی‌پی‌مورگان دنبال می‌کند، ۷ سهم در ۱۲ ماه گذشته برآورد سود مثبتی گرفته‌اند. خودِ بانک هم ابتکار ۱٫۵ تریلیون دلاری «امنیت و تاب‌آوری» (SRI) را برای ده سال راه انداخته که شامل سرمایه‌گذاری مستقیم اولیه‌ی ۱۰ میلیارد دلار در شرکت‌های مرتبط است.

برای سرمایه‌گذار ایرانی چه معنایی دارد؟

قیمت جهانی طلا به دلار است، اما کسی که در ایران طلا نگه می‌دارد در عمل دو شرط را هم‌زمان دارد: قیمت جهانی طلا و نرخ تبدیل ارز. پس تحلیل جهانی (نرخ بهره‌ی آمریکا، دلار، تنش‌های ژئوپلیتیک) فقط یک لایه از ماجراست و لایه‌ی دوم ریسک و نوسان داخلی است. نکته‌ی دیگر مقدار است: گزارش درصدی برای طلا پیشنهاد نمی‌کند و فقط می‌گوید “ارزش در نظر گرفتن به‌عنوان بخشی از پرتفوی” دارد. تصمیم درباره‌ی سهم طلا به هدف، افق زمانی و تحمل ریسک هر فرد بستگی دارد.

بازار سهام: تمرکز بی‌سابقه در چند شرکت

بازار سهام آمریکا در شرایط عجیبی است. ۱۰ سهم بزرگ شاخص S&P ۵۰۰ نزدیک ۴۰ درصد وزن شاخص را دارند، بالاترین سهم دست‌کم از ۱۹۸۰. یک سبد ۵۴ سهمی مرتبط با هوش مصنوعی از ژانویه‌ی ۲۰۲۴ بیش از نیمی از ارزش بازار شاخص، ۶۶ درصد رشد سود و ۵۹ درصد بازده قیمتی آن را ساخته است. اگر شاخص آمریکا دارید، بی‌آنکه بخواهید روی هوش مصنوعی شرط‌بندی کرده‌اید.

گزارش می‌گوید هوش مصنوعی فناوری تحول‌آفرینی است، اما سه نکته را یادآوری می‌کند:

  • مصرف‌کننده‌ی واقعی هنوز کم است: تنها حدود ۶ درصد ساعات کاری آمریکایی‌ها با کمک هوش مصنوعی انجام می‌شود، و ۸۰ درصد هزینه‌ی هوش مصنوعی را فقط ۱ درصد شرکت‌ها می‌پردازند.
  • هزینه‌ی ساخت هنگفت است: هر گیگاوات ظرفیت مرکز داده حدود ۴۰ میلیارد دلار هزینه دارد و برای جبران هزینه‌ی سرمایه باید سالانه حدود ۱۱ میلیارد دلار درآمد بسازد. برای ظرفیت پیش‌بینی‌شده‌ی ۲۰۲۹ (حدود ۱۲۹ گیگاوات)، درآمد نهایی لازم نزدیک ۳ تریلیون دلار در سال است. برآورد گزارش از درآمد بالقوه در اوایل دهه‌ی ۲۰۳۰ حدود ۳٫۵ تریلیون دلار است؛ یعنی حاشیه‌ی اطمینانی حدود ۷۰۰ میلیارد دلار، اما با تأکید بر اینکه این‌ها برآوردند، نه تضمین.
  • بدهی حساس است: اوراق شرکت CoreWeave (از «نئوکلاود»ها) با فاصله‌ی قیمتی بیش از ۱٬۰۰۰ پایه از بازدهی بدون ریسک معامله می‌شود؛ نشانه‌ی اینکه بازار بدهی نسبت به شرکت‌های کوچک پرقرض بی‌میل شده است.

اینفوگرافیک درآمد زیرساخت_های هوش مصنوعی

درآمد لازم برای سربه‌سرشدن اکوسیستم هوش مصنوعی (چپ) در برابر منابع بالقوه‌ی درآمد (وسط) و هزینه‌ی فعلی فناوری اطلاعات جهان (راست)، تا اوایل دهه‌ی ۲۰۳۰، تریلیون دلار. برآوردها گزارش و غیرقطعی‌اند.

نظر نهایی گزارش: ابرمقیاس‌داران (Hyperscalers) مثل آلفابت، آمازون، مایکروسافت و متا بهترین بازده تعدیل‌شده با ریسک را برای سهام عمومی در ۲۰۲۷ دارند. دلایل: ترازنامه‌ی قوی (پوشش بهره بیش از ۵۰ برابر در برابر حدود ۹ برابر برای شرکت متوسط با رتبه‌ی سرمایه‌گذاری)، رشد درآمد ابری و قیمت‌گذاری معقول؛ حدود یک اندک صرف قیمت به درآمد (P/E) نسبت به بازار، به‌مراتب پایین‌تر از میانگین بلندمدت خودشان. در مقابل، گزارش می‌گوید برای سهام زیرساختی مثل نیمه‌هادی‌ها «دشوار است که از انتظارات فراتر بروند»، هرچند قیمت‌ها از قبل کاهش ۲۰ تا ۴۰ درصدی سود را لحاظ کرده‌اند. گزارش به شرکت‌های خصوصی لایه‌ی کاربردی هم خوشبین است.

نمودار فارسی بازده اوراق و هزینه سرمایه

بازدهی اوراق دولتی جهان (آبی) و رشد پنج‌ساله‌ی مخارج سرمایه‌ای شرکت‌های بورسی جهان (نارنجی). رونق سرمایه‌گذاری شرکتی با هزینه‌ی استقراض بالاتر همراه شده است.

تنها خرید سهام و اوراق کافی نیست

گزارش می‌گوید ترکیب کلاسیک ۶۰ درصد سهام و ۴۰ درصد اوراق در ۱۰ تا ۱۵ سال آینده بازده رقابتی دارد و برای ۲۰۲۷ بازدهی تک‌رقمی بالا انتظار می‌رود. اما سه دلیل برای افزودن ابزارهای دیگر وجود دارد: دامنه‌ی نتایج بسیار گسترده است (قیمت بیمه‌ی افت بازار در بالاترین سطح سال است)، در شوک‌های تورمی سهام و اوراق می‌توانند همزمان بریزند (همبستگی مثبت)، و بازار سهام به‌شدت متمرکز است. راه‌حل‌هایی که پیشنهاد می‌شود: دارایی‌های واقعی (زیرساخت و کالا)، صندوق‌های پوشش ریسک متنوع و بازارهای خصوصی. برای مثال سهم فناوری در سهام خصوصی آمریکا ۲۴ درصد است، در حالی که در S&P ۵۰۰ نزدیک ۵۰ درصد.

مشاوره سرمایه گذاری اختصاصی

چشم‌انداز ۲۰۲۷ در یک نگاه

سیاسی: پول دولت‌ها برای دفاع و انرژی تنگ‌تر می‌شود و هزینه‌اش به مردم منتقل می‌شود؛ انتخابات فرانسه در ۲۰۲۷ نقطه‌ی نگرانی اروپاست؛ و در آمریکا، مخالفت سیاسی با مراکز داده به متغیر اصلی رشد هوش مصنوعی تبدیل شده است.

اقتصادی: سناریوی پایه این است که تورم آمریکا به‌تدریج آرام می‌گیرد، فدرال رزرو بدون ایجاد رکود نرخ را کمی بالاتر می‌برد و رشد ادامه می‌یابد. سناریوی ریسکی، رشد دستمزد بالاتر از بهره‌وری یا شوک نفت و دیزل است که فدرال رزرو را در تنگنا می‌گذارد.

سرمایه‌گذاری: گزارش خوش‌بین، اما انتخابگر است: اوراق با کیفیت بالا برای بازدهی مطمئن، ابرمقیاس‌داران و بخش‌های امنیتی/انرژی برای سهام، طلا و کالاها برای مقابله با تورم و چندپارگی، و تنوع‌بخشی به‌جای تمرکز روی چند سهم.

جمع‌بندی

پیام نهایی گزارش جی‌پی‌مورگان را می‌شود در یک جمله گفت: دوران پول ارزان تمام شده؛ سرمایه‌ی شما حالا سودآور است و همین‌طور بسیار موردتقاضا. برای ۲۰۲۷ سه سؤال محوری مطرح می‌شود: آیا به رونق هوش مصنوعی باور دارید؟ آیا روی سهام شرکت‌های بهره‌مند از هزینه‌ی امنیتی شرط می‌بندید؟ و آیا می‌خواهید با بازدهی بالاتر اوراق، ریسک پرتفویتان را کم کنید بی‌آنکه هدف بازده‌تان را کاهش دهید؟

برای خواننده‌ی ایرانی، این نکته عملی‌تر است: اولاً نرخ بهره‌ی آمریکا و بازدهی اوراق، به‌طور مستقیم روی ارزش دلار و طلا اثر می‌گذارد؛ پس این دو را دنبال کنید. ثانیاً دنیای چندپاره یعنی تنوع‌بخشی مهم‌تر از همیشه است؛ هم میان دارایی‌ها و هم میان ارزها. ثالثاً هیچ دارایی‌ای، چه طلا، چه سهام فناوری و چه اوراق، همه‌ی پاسخ نیست و گزارش خودش تأکید می‌کند آینده نامطمئن است.

 

منبع: Outlook 2027; the Price of Progress