نکات کلیدی

  • افزایش پایه مزد کارگران در سه سال گذشته با رشد قیمت کالاهای اساسی هم‌راستا نبوده است.
  • بخش بیشتری از درآمد خانوار صرف خوراک شده و هزینه‌های غیرضروری کاهش یافته است.
  • اعتبار کالابرگ تا حدی فشار هزینه خوراک را کاهش می‌دهد اما جایگزین سیاست دستمزدی و کنترل تورم نیست.

اعداد مهم

  • پایه مزد ماهانه: ۷.۱ میلیون تومان (۱۴۰۳)، ۱۰.۴ میلیون تومان (۱۴۰۴)، ۱۶.۶ میلیون تومان (۱۴۰۵)
  • قیمت برنج ایرانی: ۱۰۰–۱۲۰ هزار تومان (۱۴۰۳) تا ۳۶۰–۵۶۰ هزار تومان (۱۴۰۵) هر کیلو
  • قیمت گوشت قرمز: ۶۵۰–۷۰۰ هزار تومان (۱۴۰۳) تا ۱.۸–۲.۳ میلیون تومان (۱۴۰۵) هر کیلو
  • اعتبار کالابرگ خانوار چهار نفره: ۵.۲ تا ۶ میلیون تومان در ماه

 

 

افزایش دستمزد کارگران طی سه سال اخیر نتوانسته فشار تورم بر معیشت خانوار را جبران کند و با وجود رشد اسمی حقوق، قدرت خرید واقعی کاهش یافته است. داده‌ها نشان می‌دهد پایه مزد ماهانه از ۷.۱ میلیون تومان در سال ۱۴۰۳ به ۱۶.۶ میلیون تومان در سال ۱۴۰۵ رسیده، اما قیمت کالاهای اساسی مانند برنج، گوشت و تخم‌مرغ با سرعت بیشتری افزایش یافته‌اند.

به گفته بهروز مکاری، کارشناس اقتصاد خانواده، افزایش حقوق زمانی به بهبود رفاه منجر می‌شود که رشد درآمد از رشد هزینه‌های ضروری پیشی بگیرد؛ در غیر این صورت، خانوارها ناچار به کاهش هزینه‌های غیرضروری و حتی حذف برخی اقلام خوراکی می‌شوند. او تاکید می‌کند که کالابرگ می‌تواند بخشی از فشار هزینه خوراک را کاهش دهد اما جایگزین سیاست دستمزدی و کنترل تورم نیست.

بررسی سه سال گذشته نشان می‌دهد خانوار کارگری همزمان با افزایش هزینه کالاهای اساسی، کاهش ارزش پول ملی و رشد هزینه‌های مسکن و خدمات مواجه بوده است. در این شرایط، حتی افزایش‌های بزرگ حقوق نیز الزاماً به معنای بهبود سطح زندگی نیست.